{"id":11067,"date":"2025-07-25T08:36:51","date_gmt":"2025-07-25T07:36:51","guid":{"rendered":"https:\/\/nakanarach.pl\/?p=11067"},"modified":"2025-07-25T09:09:29","modified_gmt":"2025-07-25T08:09:29","slug":"niepokojacy-raport-o-zanieczyszceniu-powietrza","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/nakanarach.pl\/index.php\/2025\/07\/25\/niepokojacy-raport-o-zanieczyszceniu-powietrza\/","title":{"rendered":"NIEPOKOJ\u0104CY RAPORT O ZANIECZYSZCZENIU POWIETRZA"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>WYSPY KANARYJSKIE: Cho\u0107 na rajskich Wyspach Kanaryjskich nie ma olbrzymich zak\u0142ad\u00f3w przemys\u0142owych i dymi\u0105cych komin\u00f3w, to jako\u015b\u0107 powietrza pozostawia wiele do \u017cyczenia, a zanieczyszczenie dociera tu g\u0142\u00f3wnie z Afryki. Najnowszy raport pokazuje, \u017ce to z kolei mo\u017ce mie\u0107 negatywny wp\u0142yw na zdrowie ludzi oraz \u015brodowisko naturalne. <\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>W przypadku Wysp Kanaryjskich nie ma tu raczej dymi\u0105cych komin\u00f3w fabryk, energia g\u0142\u00f3wnie pozyskiwana jest z elektrowni wiatrowych, a w domach zazwyczaj nie ma ogrzewania, bo praktycznie przez ca\u0142y rok jest tu ciep\u0142o. Dominuj\u0105c\u0105 ga\u0142\u0119zi\u0105 gospodarki na rajskim archipelagu jest turystyka, kt\u00f3ra stanowi prawie 80% przemys\u0142u (w tym m.in. obs\u0142uga noclegowa, dostawy towaru, pralnie i budownictwo). Opr\u00f3cz tego wa\u017cn\u0105 rol\u0119 odgrywa rolnictwo (uprawy owoc\u00f3w egzotycznych i warzyw) oraz zak\u0142ady spo\u017cywcze produkuj\u0105ce sery, wina i s\u0142ynny rum z miodem (ronmiel). Dynamicznie rozwija si\u0119 tak\u017ce \u015bwiatowy przemys\u0142 filmowy, wykorzystuj\u0105cy unikalne krajobrazy wysp archipelagu. <\/p>\n\n\n\n<p>Pla\u017ce Wysp Kanaryjskich (Hiszpania), Malty i Sardynii (W\u0142ochy) s\u0105 najbardziej nara\u017cone na zanieczyszczenie cz\u0105steczkami sta\u0142ymi (PM) &#8211; wynika z bada\u0144 z 2022 roku przeprowadzonych przez Airly.<\/p>\n\n\n\n<p>Z kolei AirCanLab w 2025 roku przebada\u0142o 1064 pr\u00f3bki cz\u0105stek PM10 (podobnych, jak w przypadku smogu), czyli jeden z kluczowych wska\u017anik\u00f3w jako\u015bci powietrza. Zebrano je na czterech stacjach pomiarowych rozmieszczonych na kilku popularnych w\u015br\u00f3d turyst\u00f3w wyspach: La Graciosa, Fuerteventura, Gran Canaria i Teneryfa. W ka\u017cdej pr\u00f3bce naukowcy zidentyfikowali ponad 80 r\u00f3\u017cnych pierwiastk\u00f3w i zwi\u0105zk\u00f3w chemicznych, w tym niekt\u00f3rych niebezpiecznych dla zdrowia cz\u0142owieka. <\/p>\n\n\n\n<p>Jak podkre\u015bli\u0142 w rozmowie z gazet\u0105 Eldiario, minister ds. transformacji ekologicznej i energii\u00a0Wysp Kanaryjskich Mariano Hern\u00e1ndez Zapata, tak szczeg\u00f3\u0142owe badania pozwalaj\u0105 na \u201edok\u0142adne poznanie sk\u0142adu powietrza na Wyspach Kanaryjskich\u201d, a przede wszystkim \u201epochodzenia cz\u0105stek respirabilnych, kt\u00f3re wp\u0142ywaj\u0105 zar\u00f3wno na zdrowie ludzi, jak i na \u015brodowisko\u201d. Z kolei te informacje s\u0105 \u201ekluczowe\u201d dla \u201eopracowania skutecznych polityk publicznych\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Kierownik laboratorium AirCanLab &#8211; Sergio Rodr\u00edguez Gonz\u00e1lez wyja\u015bni\u0142, \u017ce w normalnych warunkach \u201epowietrze docieraj\u0105ce na Wyspy Kanaryjskie wraz z pasatami jest bardzo czyste i znacznie lepsze ni\u017c w Europie kontynentalnej\u201d. Poziom cz\u0105stek wynosi w\u00f3wczas oko\u0142o 22 mikrogram\u00f3w na metr sze\u015bcienny, przy czym ponad 50 procent stanowi\u0105 s\u00f3l morska oraz lokalne emisje pochodz\u0105ce g\u0142\u00f3wnie z ruchu drogowego. <\/p>\n\n\n\n<p>Problemem jest jednak zanieczyszczenie, kt\u00f3re dociera na archipelag z Afryki &#8211; oddalonej o ok. 200 km od Kanar\u00f3w. <\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Gdy masy powietrza nap\u0142ywaj\u0105 z Afryki P\u00f3\u0142nocnej, dochodzi do epizod\u00f3w zanieczyszczenia transgranicznego. W takich sytuacjach wykrywamy wysokie poziomy azotan\u00f3w, siarczan\u00f3w, aerozoli organicznych i metali ci\u0119\u017ckich zwi\u0105zanych z dzia\u0142alno\u015bci\u0105 przemys\u0142ow\u0105 w krajach takich jak Maroko i Algieria, gdzie znajduj\u0105 si\u0119 rafinerie, fabryki nawoz\u00f3w, elektrownie i zak\u0142ady metalurgiczne &#8211; wyja\u015bni\u0142 Rodr\u00edguez.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Zanieczyszczenia pochodz\u0105ce z Afryki mog\u0105 \u201ezwi\u0119kszy\u0107 swoje st\u0119\u017cenia nawet dwudziestokrotnie w por\u00f3wnaniu do normalnego dnia\u201d i wp\u0142ywaj\u0105 \u201enie tylko na zdrowie\u201d, ale tak\u017ce na \u201el\u0105dow\u0105 i morsk\u0105 r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 biologiczn\u0105\u201d. Szczeg\u00f3lnie dramatyczny by\u0142 wp\u0142yw burz piaskowych, kt\u00f3re w 2024 roku spowodowa\u0142y najwy\u017csze poziomy cz\u0105stek respirabilnych (w przeciwie\u0144stwie do py\u0142u wdychalnego, kt\u00f3ry jest zatrzymywany zazwyczaj w nosie i gardle, drobny py\u0142 respirabilny dociera do dolnych dr\u00f3g oddechowych, oskrzeli i p\u0119cherzyk\u00f3w p\u0142ucnych). <\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" width=\"680\" height=\"528\" src=\"http:\/\/nakanarach.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Kalima-Twitter-David-Suarez.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3738\" srcset=\"http:\/\/nakanarach.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Kalima-Twitter-David-Suarez.jpg 680w, http:\/\/nakanarach.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Kalima-Twitter-David-Suarez-300x233.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 680px) 100vw, 680px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\"><em><strong>Foto: Archiwum X\/David Suarez (Pa\u0144stwowa Agencja Meteorologiczna Aemet Canarias)<\/strong><\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>Dwutlenek azotu jest niebezpieczny szczeg\u00f3lnie w ciep\u0142e miesi\u0105ce roku, podra\u017cniaj\u0105c przede wszystkim oczy oraz uk\u0142ad oddechowy, stanowi\u0105c zagro\u017cenie zw\u0142aszcza dla os\u00f3b choruj\u0105cych na astm\u0119 i chorob\u0119 obturacyjn\u0105 p\u0142uc. <\/p>\n\n\n\n<p>Jak pisze Eldiario podczas najintensywniejszych epizod\u00f3w zanieczyszczenia powietrza st\u0119\u017cenie PM10 si\u0119ga\u0142o a\u017c 300 mikrogram\u00f3w na metr sze\u015bcienny. W tym ska\u017conym powietrzu 70 procent stanowi\u0142 drobny py\u0142 pustynny (tzw. kalima), od 15 do 18 procent to zanieczyszczenia przemys\u0142owe z Afryki, 10 procent pochodzi\u0142o z soli morskiej, a jedynie 2 procent z lokalnych emisji.<\/p>\n\n\n\n<p>Badania prowadzone przez AirCanLab zosta\u0142y sfinansowane w ramach umowy o \u0142\u0105cznej warto\u015bci 2,6 miliona euro. Ich g\u0142\u00f3wnym celem jest dostosowanie strategii monitorowania jako\u015bci powietrza do przysz\u0142ej dyrektywy europejskiej, kt\u00f3ra wejdzie w \u017cycie w 2030 roku.<\/p>\n\n\n\n<p>W ramach projektu pomiary s\u0105 wykonywane w strategicznie wybranych kilku lokalizacjach na ca\u0142ym archipelagu: La Graciosa s\u0142u\u017cy jako \u201epunkt zerowy Wysp Kanaryjskich\u201d i jest reprezentatywna dla mas powietrza docieraj\u0105cych z pasatami, stolica Fuerteventury &#8211; Puerto del Rosario stanowi jedn\u0105 z tras wlotowych dla tzw. kalim, a stolice s\u0105siednich wysp: Las Palmas de Gran Canaria i Santa Cruz de Tenerife reprezentuj\u0105 najwi\u0119ksze miasta archipelagu. W przysz\u0142o\u015bci do sieci pomiarowej zostan\u0105 dodane jeszcze dwie stacje na po\u0142udniu g\u0142\u00f3wnych wysp.<\/p>\n\n\n\n<p>Foto: Archiwum NaKanarach.pl<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>WYSPY KANARYJSKIE: Cho\u0107 na rajskich Wyspach Kanaryjskich nie ma olbrzymich zak\u0142ad\u00f3w przemys\u0142owych i dymi\u0105cych komin\u00f3w, to jako\u015b\u0107 powietrza pozostawia wiele do \u017cyczenia, a zanieczyszczenie dociera tu g\u0142\u00f3wnie z Afryki. Najnowszy raport pokazuje, \u017ce to z kolei mo\u017ce mie\u0107 negatywny wp\u0142yw na zdrowie ludzi oraz \u015brodowisko naturalne. W przypadku Wysp Kanaryjskich nie ma tu raczej dymi\u0105cych [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":3734,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[12],"tags":[],"class_list":["post-11067","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci"],"aioseo_notices":[],"blog_post_layout_featured_media_urls":{"thumbnail":["http:\/\/nakanarach.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Kalima-2022-Gesta-Mgla-150x150.jpg",150,150,true],"full":["http:\/\/nakanarach.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Kalima-2022-Gesta-Mgla-scaled.jpg",2560,1152,false]},"categories_names":{"12":{"name":"Aktualno\u015bci","link":"http:\/\/nakanarach.pl\/index.php\/category\/aktualnosci\/"}},"tags_names":[],"comments_number":"0","wpmagazine_modules_lite_featured_media_urls":{"thumbnail":["http:\/\/nakanarach.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Kalima-2022-Gesta-Mgla-150x150.jpg",150,150,true],"cvmm-medium":["http:\/\/nakanarach.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Kalima-2022-Gesta-Mgla-300x300.jpg",300,300,true],"cvmm-medium-plus":["http:\/\/nakanarach.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Kalima-2022-Gesta-Mgla-305x207.jpg",305,207,true],"cvmm-portrait":["http:\/\/nakanarach.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Kalima-2022-Gesta-Mgla-400x600.jpg",400,600,true],"cvmm-medium-square":["http:\/\/nakanarach.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Kalima-2022-Gesta-Mgla-600x600.jpg",600,600,true],"cvmm-large":["http:\/\/nakanarach.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Kalima-2022-Gesta-Mgla-1024x1024.jpg",1024,1024,true],"cvmm-small":["http:\/\/nakanarach.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Kalima-2022-Gesta-Mgla-130x95.jpg",130,95,true],"full":["http:\/\/nakanarach.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Kalima-2022-Gesta-Mgla-scaled.jpg",2560,1152,false]},"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/nakanarach.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11067","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/nakanarach.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/nakanarach.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/nakanarach.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/nakanarach.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11067"}],"version-history":[{"count":2,"href":"http:\/\/nakanarach.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11067\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11071,"href":"http:\/\/nakanarach.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11067\/revisions\/11071"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/nakanarach.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3734"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/nakanarach.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11067"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/nakanarach.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=11067"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/nakanarach.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=11067"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}