{"id":4776,"date":"2022-04-22T06:09:00","date_gmt":"2022-04-22T05:09:00","guid":{"rendered":"http:\/\/nakanarach.pl\/?p=4776"},"modified":"2023-02-16T08:05:06","modified_gmt":"2023-02-16T08:05:06","slug":"zanieczyszczone-powietrze","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/nakanarach.pl\/index.php\/2022\/04\/22\/zanieczyszczone-powietrze\/","title":{"rendered":"ZANIECZYSZCZONE POWIETRZE I KALIMA"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>&#8211; Mam zaplanowany wyjazd rodzinny w okolice Morro Jable. Czytam teraz o kalimie i zacz\u0119\u0142am si\u0119 martwi\u0107 o mojego syna alergika. Mam my\u015bl, \u017ce ten wyjazd teraz to z\u0142y pomys\u0142 &#8211; napisa\u0142a do portalu nakanarach.pl czytelniczka Ewa. <\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Pla\u017ce Wysp Kanaryjskich (Hiszpania), Malty i Sardynii (W\u0142ochy) s\u0105 najbardziej nara\u017cone na zanieczyszczenie cz\u0105steczkami sta\u0142ymi (PM), natomiast pla\u017ce wojew\u00f3dztwa pomorskiego znalaz\u0142y si\u0119 w pierwszej pi\u0105tce najczystszych region\u00f3w nadmorskich Europy &#8211; wynika z bada\u0144 przeprowadzonych przez Airly.<\/p>\n\n\n\n<p>Zanieczyszczenie py\u0142ami w sezonie letnim w Europie jest znacznie ni\u017csze ni\u017c w sezonie zimowym, poniewa\u017c w lecie nie ma zanieczyszcze\u0144 pochodz\u0105cych ze spalania paliw sta\u0142ych w celu ogrzewania.  W najgorszych europejskich regionach nadmorskich w tym na Kanarach (PM10 = 30,6 ug\/m3) wyst\u0119puje zanieczyszczenie nie przekraczaj\u0105ce normy rocznej wed\u0142ug Unii Europejskiej (40 ug\/m3). <\/p>\n\n\n\n<p>W przypadku Wysp Kanaryjskich nie ma tu raczej dymi\u0105cych komin\u00f3w fabryk, energia cz\u0119sto pozyskiwana jest z elektrowni wiatrowych, a w domach zazwyczaj nie ma ogrzewania, bo praktycznie przez ca\u0142y rok jest tu ciep\u0142o. Sk\u0105d zatem tak du\u017ce zanieczyszczenie powietrza w sezonie zimowym i letnim?   <\/p>\n\n\n\n<p>Zanieczyszczenie na wybrze\u017cach jest zazwyczaj ni\u017csze, ni\u017c w g\u0142\u0119bi l\u0105du, g\u0142\u00f3wnie ze wzgl\u0119du na wyst\u0119powanie silnych i cz\u0119stych wiatr\u00f3w na wybrze\u017cu, cho\u0107 z drugiej strony, na wybrze\u017cach mamy r\u00f3wnie\u017c do czynienia z naturalnym zapyleniem zwi\u0105zanym z sol\u0105 morsk\u0105. W po\u0142udniowej Europie dodatkow\u0105 rol\u0119 odgrywa zanieczyszczenie pochodzenia naturalnego, z powodu suchego krajobrazu, cz\u0119sto wyst\u0119puje r\u00f3wnie\u017c zanieczyszczenie drobnym py\u0142em z Afryki, kt\u00f3ry czasem powoduje du\u017ce zamglenie. To zjawisko okre\u015blane jako kalima, mo\u017cna spotaka\u0107 \u015brednio co kilka tygodni (zazwyczaj kilka lub kilkana\u015bcie razy w roku) zar\u00f3wno na Wyspach Kanaryjskich (oddalonych od Afryki ok. 150 km), jak i na kontynencie Europy np. w Hiszpanii. <\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; To zjawisko atmosferyczne w przypadku Wysp Kanaryjskich zwi\u0105zane jest ze wschodnim wiatrem o nazwie&nbsp;<strong>sirocco<\/strong>, kt\u00f3ry wieje od strony Afryki. Pokonuj\u0105c on ponad stukilometrow\u0105 drog\u0119 nad oceanem przenosi on gor\u0105ce masy powietrza wraz z ziarenkami piasku pochodz\u0105cego z Sahary.&nbsp;<strong>T<\/strong>emperatura powietrza na Wyspach Kanaryjskich mo\u017ce si\u0119 w\u00f3wczas gwa\u0142townie podnie\u015b\u0107 nawet o kilkana\u015bcie stopni. Zim\u0105 temperatura powietrza po po\u0142udniu wzrasta do ponad 30\u00b0C, a latem nawet znacznie powy\u017cej 40\u00b0C. Niebo nagle traci ca\u0142y sw\u00f3j b\u0142\u0119kit, staje si\u0119 szare, a widoczno\u015b\u0107 spada do zaledwie 1000-2000 metr\u00f3w. Najwi\u0119ksze prawdopodobie\u0144stwo wyst\u0119powania kalimy na Wyspach Kanaryjskich zachodzi na od p\u00f3\u017anej jesieni do po\u0142owy wiosny&nbsp;(listopad-kwiecie\u0144). Je\u015bli wyst\u0105pi w okresie letnim (lipiec, sierpie\u0144, wrzesie\u0144) jest szczeg\u00f3lnie uci\u0105\u017cliwa.&nbsp;Mniejsze prawdopodobie\u0144stwo wyst\u0105pienia kalimy jest pomi\u0119dzy majem i lipcem &#8211; czytamy na stronie hiszpania-portal.pl.<\/p>\n\n\n\n<p>W przesz\u0142o\u015bci zdarza\u0142o si\u0119, \u017ce py\u0142 z Sahary dotar\u0142 w niewielkiej ilo\u015bci a\u017c do Polski. W 2020 z powodu &#8222;kalimy&#8221; stulecia to zajwisko spowodowa\u0142o nawet wstrzymanie ruchu lotniczego na Wyspach Kanaryjskich. W\u00f3wczas problemy z powrotem z wakacji na Kanarach mieli m.in. aktorka Barbara Kurdej-Sztan i kabareciarz Robert G\u00f3rski.     <\/p>\n\n\n\n<p>Najwy\u017csze zanieczyszczenia zaobserwowano na wyspach\/wybrze\u017cach mocno zurbanizowanych, gdzie na ma\u0142ym terenie skupiony jest ca\u0142y przemys\u0142 utrzymuj\u0105cy gospodark\u0119 danego rejonu oraz obserwowane jest wysokie nat\u0119\u017cenie ruchu.<\/p>\n\n\n\n<p>Dwutlenek azotu jest niebezpieczny szczeg\u00f3lnie w ciep\u0142e miesi\u0105ce roku, podra\u017cniaj\u0105c przede wszystkim uk\u0142ad oddechowy, stanowi\u0105c zagro\u017cenie zw\u0142aszcza dla os\u00f3b choruj\u0105cych na astm\u0119 i chorob\u0119 obturacyjn\u0105 p\u0142uc.<\/p>\n\n\n\n<p>Jak pisze gazeta Canarias7 skutki zdrowotne mog\u0105 pojawi\u0107 si\u0119 po dw\u00f3ch do trzech dniach po zako\u0144czeniu kalimy &#8211; wyja\u015bnia to alergolog z Wyspiarskiego Szpitala Uniwersyteckiego Matki i Dziecka, Dara Mart\u00ednez.\u00a0Zamglenie mo\u017ce dotkn\u0105\u0107 ka\u017cdego, \u201ez patologiami lub nie\u201d &#8211; m\u00f3wi lekarz, a jego skutki objawiaj\u0105 si\u0119 na r\u00f3\u017cne sposoby\u00a0.\u00a0&#8211; Niekt\u00f3rzy zaczynaj\u0105 zauwa\u017ca\u0107 objawy na kilka dni przed przybyciem zawieszonego py\u0142u, kiedy nikt inny tego nie zauwa\u017ca.\u00a0Inni w dniach nara\u017cenia i kolejne dwa, trzy dni po remisji \u00bbto zjawisko wyja\u015bnia ekspert. Zamglenie powoduje podra\u017cnienie dr\u00f3g oddechowych\u00a0i dotyka alergik\u00f3w, chocia\u017c nie ma nic wsp\u00f3lnego z roztoczami, ale piasek powoduje, \u017ce cz\u0105steczki takie jak zarodniki i grzyby pozostaj\u0105 d\u0142u\u017cej w atmosferze i gromadz\u0105 si\u0119 z pojazdami, cz\u0105steczkami z przemys\u0142u w okolicy itp. <\/p>\n\n\n\n<p>Natomiast badanie przeprowadzone przez naukowca Aurelio Tob\u00edasa (CSIC) powi\u0105zuje wtargni\u0119cie py\u0142u z Sahary do Barcelony ze wzrostem przypadk\u00f3w choroby meningokokowej, cztery tygodnie po wyst\u0105pieniu mg\u0142y.<\/p>\n\n\n\n<p>Z kolei w czo\u0142\u00f3wce najbardziej &#8222;czystych&#8221; wybrze\u017cy bryluj\u0105 tereny Wielkiej Brytanii, portugalskie Azory oraz wojew\u00f3dztwo pomorskie, kt\u00f3re zamyka TOP5. &nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Aktualne zanieczyszczenie powietrza mo\u017cna sprawdzi\u0107 na stronie: <a href=\"http:\/\/airly.org\">http:\/\/airly.org<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Foto: nakanarach.pl<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&#8211; Mam zaplanowany wyjazd rodzinny w okolice Morro Jable. Czytam teraz o kalimie i zacz\u0119\u0142am si\u0119 martwi\u0107 o mojego syna alergika. Mam my\u015bl, \u017ce ten wyjazd teraz to z\u0142y pomys\u0142 &#8211; napisa\u0142a do portalu nakanarach.pl czytelniczka Ewa. Pla\u017ce Wysp Kanaryjskich (Hiszpania), Malty i Sardynii (W\u0142ochy) s\u0105 najbardziej nara\u017cone na zanieczyszczenie cz\u0105steczkami sta\u0142ymi (PM), natomiast pla\u017ce [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":3734,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[12,81],"tags":[],"class_list":["post-4776","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci","category-pogoda"],"aioseo_notices":[],"blog_post_layout_featured_media_urls":{"thumbnail":["http:\/\/nakanarach.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Kalima-2022-Gesta-Mgla-150x150.jpg",150,150,true],"full":["http:\/\/nakanarach.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Kalima-2022-Gesta-Mgla-scaled.jpg",2560,1152,false]},"categories_names":{"12":{"name":"Aktualno\u015bci","link":"http:\/\/nakanarach.pl\/index.php\/category\/aktualnosci\/"},"81":{"name":"Pogoda","link":"http:\/\/nakanarach.pl\/index.php\/category\/turystyka\/pogoda\/"}},"tags_names":[],"comments_number":"0","wpmagazine_modules_lite_featured_media_urls":{"thumbnail":["http:\/\/nakanarach.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Kalima-2022-Gesta-Mgla-150x150.jpg",150,150,true],"cvmm-medium":["http:\/\/nakanarach.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Kalima-2022-Gesta-Mgla-300x300.jpg",300,300,true],"cvmm-medium-plus":["http:\/\/nakanarach.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Kalima-2022-Gesta-Mgla-305x207.jpg",305,207,true],"cvmm-portrait":["http:\/\/nakanarach.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Kalima-2022-Gesta-Mgla-400x600.jpg",400,600,true],"cvmm-medium-square":["http:\/\/nakanarach.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Kalima-2022-Gesta-Mgla-600x600.jpg",600,600,true],"cvmm-large":["http:\/\/nakanarach.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Kalima-2022-Gesta-Mgla-1024x1024.jpg",1024,1024,true],"cvmm-small":["http:\/\/nakanarach.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Kalima-2022-Gesta-Mgla-130x95.jpg",130,95,true],"full":["http:\/\/nakanarach.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/Kalima-2022-Gesta-Mgla-scaled.jpg",2560,1152,false]},"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/nakanarach.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4776","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/nakanarach.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/nakanarach.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/nakanarach.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/nakanarach.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4776"}],"version-history":[{"count":8,"href":"http:\/\/nakanarach.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4776\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6493,"href":"http:\/\/nakanarach.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4776\/revisions\/6493"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/nakanarach.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3734"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/nakanarach.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4776"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/nakanarach.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4776"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/nakanarach.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4776"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}